Kiedy naproksenu nie wolno stosować?
Charakterystyka leku wymienia sytuacje, w których Anapran jest przeciwwskazany [1]:
- nadwrażliwość na naproksen, naproksen sodowy lub którykolwiek ze składników preparatu
- czynna choroba wrzodowa lub czynne krwawienie z przewodu pokarmowego, a także dwa lub więcej potwierdzonych epizodów owrzodzenia bądź krwawienia w przeszłości
- krwawienie lub perforacja przewodu pokarmowego związane z wcześniejszym stosowaniem NLPZ
- ciężka niewydolność nerek, wątroby lub serca
- klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min
- trzeci trymestr ciąży
- napad astmy, pokrzywka lub nieżyt nosa po przyjęciu kwasu acetylosalicylowego lub innych NLPZ w wywiadzie (ryzyko ciężkiej reakcji anafilaktycznej)
Reakcja nadwrażliwości krzyżowej między NLPZ ma istotne znaczenie praktyczne. Jeśli w przeszłości wystąpiły objawy astmy, obrzęk czy pokrzywka po aspirynie lub innym leku przeciwzapalnym, naproksen również może je wywołać i nie powinien być stosowany [1].
Naproksen a inne leki
Naproksen wchodzi w liczne interakcje. Poniższa tabela porządkuje je według mechanizmu i znaczenia klinicznego [1]:
| Grupa leków | Przykłady | Na czym polega interakcja |
|---|
| Leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe | Warfaryna, heparyna, klopidogrel | Nasilenie ryzyka krwawień |
| Inne NLPZ i kwas acetylosalicylowy | Ibuprofen, ketoprofen, aspiryna | Większe ryzyko powikłań żołądkowo-jelitowych; naproksen może osłabiać kardioprotekcyjne działanie małych dawek aspiryny |
| Leki przeciwdepresyjne z grupy SSRI | Sertralina, fluoksetyna, paroksetyna | Zwiększone ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego |
| Leki moczopędne, inhibitory ACE, sartany | Furosemid, ramipryl, losartan | Osłabienie działania obniżającego ciśnienie i moczopędnego, wzrost ryzyka uszkodzenia nerek |
| Lit | Węglan litu | Zmniejszenie wydalania litu przez nerki i wzrost jego stężenia we krwi |
| Metotreksat | Metotreksat | Nasilenie toksyczności metotreksatu |
| Leki immunosupresyjne | Cyklosporyna, takrolimus | Zwiększone ryzyko uszkodzenia nerek |
| Kortykosteroidy | Prednizon, hydrokortyzon | Większe ryzyko owrzodzeń i krwawień z przewodu pokarmowego |
Charakterystyka leku zwraca też uwagę, że probenecyd zwiększa stężenie naproksenu we krwi, a leki zobojętniające sok żołądkowy i cholestyramina mogą opóźniać jego wchłanianie [1]. Z tego względu o łączeniu naproksenu z innymi preparatami, także dostępnymi bez recepty, warto poinformować lekarza lub farmaceutę.
Ciąża, karmienie piersią i wpływ na płodność
Stosowanie naproksenu w ciąży podlega wyraźnym ograniczeniom [1]. W pierwszym i drugim trymestrze leku nie należy przyjmować, chyba że jest to bezwzględnie konieczne, a wtedy w najmniejszej dawce i przez najkrótszy czas. Od około 20. tygodnia ciąży naproksen może powodować małowodzie oraz zwężenie przewodu tętniczego u płodu. W trzecim trymestrze lek jest całkowicie przeciwwskazany ze względu na ryzyko dla serca, płuc i nerek płodu oraz wpływ na przebieg porodu [1].
Naproksen przenika do mleka kobiecego, dlatego nie jest zalecany w okresie karmienia piersią [1].
Osobną kwestią jest płodność. Dokumentacja rejestracyjna wskazuje, że naproksen, jak inne leki hamujące cyklooksygenazę, może przejściowo upośledzać płodność u kobiet i nie jest zalecany u pacjentek planujących ciążę [1]. U kobiet z trudnościami z zajściem w ciążę odstawienie leku bywa jednym z rozważanych kroków. Jest to działanie odwracalne, ustępujące po zakończeniu terapii.
Jakie działania niepożądane może powodować Anapran?
Najczęściej opisywane działania niepożądane naproksenu dotyczą przewodu pokarmowego [1]. Należą do nich zgaga, nudności, wymioty, bóle nadbrzusza, wzdęcia, zaparcia, biegunka i niestrawność. Poważniejsze powikłania żołądkowo-jelitowe omówiono wyżej.
Poza układem pokarmowym w dokumentacji rejestracyjnej wymieniono między innymi [1]:
- bóle i zawroty głowy, zaburzenia snu, rzadziej zaburzenia nastroju i koncentracji
- szumy uszne i zaburzenia słuchu
- zaburzenia widzenia
- obrzęki, kołatanie serca, wzrost ciśnienia tętniczego
- reakcje skórne: wysypkę, świąd, pokrzywkę, nadwrażliwość na światło
- reakcje nadwrażliwości, w tym skurcz oskrzeli i obrzęk naczynioruchowy
- zaburzenia czynności nerek i wątroby
- zmiany w obrazie krwi, takie jak małopłytkowość czy leukopenia
W razie wystąpienia duszności, obrzęku twarzy lub gardła, trudności w połykaniu albo rozległych zmian skórnych należy natychmiast przerwać przyjmowanie leku i skontaktować się z lekarzem, ponieważ mogą to być objawy ciężkiej reakcji alergicznej [2].
Recepta na Anapran przez internet
Anapran jest lekiem wydawanym na receptę, co oznacza, że jego stosowanie wymaga oceny lekarza. W Medtop e-receptę na naproksen można uzyskać w ramach teleporady, bez wizyty w przychodni. Po wystawieniu e-recepty jej realizacja w aptece możliwa jest w ciągu około 30 minut.
Podczas konsultacji lekarz weryfikuje wskazania, pyta o choroby przewodu pokarmowego, nerek, serca oraz o pozostałe przyjmowane leki, a następnie ocenia, czy naproksen jest w danej sytuacji bezpieczny. Taka ocena ma przy NLPZ szczególne znaczenie, ponieważ ten sam lek, który skutecznie łagodzi ból i zapalenie, u pacjenta z grupy ryzyka może powodować poważne powikłania.
Pełne informacje o dawkowaniu, sposobie przyjmowania oraz kompletna lista działań niepożądanych i przeciwwskazań znajdują się w ulotce dołączonej do opakowania.
Informacje zawarte w artykule mają charakter informacyjny i edukacyjny. Nie stanowią porady medycznej ani rekomendacji dotyczącej leczenia. Przed zastosowaniem leku należy zapoznać się z ulotką dołączoną do opakowania bądź skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.
Źródła:
- Charakterystyka produktu leczniczego Anapran EC, tabletki dojelitowe. Rejestr Produktów Leczniczych, https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/29663/characteristic
- Ulotka dla pacjenta produktu leczniczego Anapran EC. Rejestr Produktów Leczniczych, https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/29663/leaflet
